Czym są właściwie dodatki paszowe ?

Dodatki paszowe pełnią istotną rolę w żywieniu koni. Zgodnie z zaleceniami Unii Europejskiej powinny one między innymi korzystnie wpływać na cechy paszy, zaspokajać potrzeby żywieniowe zwierząt czy korzystnie wpływać na hodowlę, cechy użytkowe lub dobrostan zwierząt. Gdzie zatem je znaleźć i czym właściwie są?

Ze względu na właściwości dodatki paszowe można podzielić na: probiotyki, prebiotyki, zioła, konserwanty, detoksykanty oraz dodatki aromatyczno-smakowe.

Probiotyki są to naturalne szczepy bakterii lub drożdży. Najpopularniejsze bakterie kwasu mlekowego (Lactobacillus) podane doustnie znajdują się w przewodzie pokarmowym hamując jednocześnie rozwój mikroorganizmów chorobotwórczych. Obecność probiotyków ułatwia trawienie składników pokarmowych, korzystnie oddziałuje na strawność tłuszczów czy wzmacnia układ odpornościowy. Stosowanie probiotyków powinno dobrze wpłynąć na wyeliminowanie biegunek i poprawę zdrowotności. Drożdże mają bardzo korzystny wpływ na układ pokarmowy. Zawierają dużo witamin z grupy B i białka. Ich dobroczynny wpływ zauważalny jest w czasie zaburzeń trawiennych, osłabieniu i mniejszej wydolności. U koni sportowych otrzymujących drożdże następuje wzrost witamin z grupy B. Suszone drożdże nie powinny przekraczać 5% w składzie mieszanki.

Prebiotyki to generalnie substancje obecne bądź wprowadzane do paszy, mające na celu pobudzenie naturalnej flory jelitowej zwierząt. Nie zawierają mikroorganizmów, w odróżnieniu od probiotyków, ich celem jest odżywienie bakterii jelitowych. Aktualnie dosyć popularny czosnek może być świetnym przykładem prebiotyku. Mimo dość niemiłego zapachu dobrze sprawdza się w końskiej diecie. Powstaje coraz więcej produktów stworzonych właśnie na jego bazie. Gnieciony czosnek wydziela allicynę, która wykazuje silne działanie bakteriobójcze. Poza tym korzystnie wpływa na procesy trawienne, zwiększając wydzielanie soków trawiennych. Stosowanie czosnku latem ma na celu odstraszenie owadów, dzięki nieprzyjemnemu zapachowi powstającemu w pocie konia.

Wpływ na układ oddechowy również nie pozostaje bez znaczenia, gdyż zmniejsza od podatność na stany zapalne. Warto jednak także pamiętać, że czosnek może wywoływać niedokrwistość u koni.

Coraz chętniej stosowane w żywieniu są również zioła, włączane są one do mieszanek treściwych. Wśród licznych właściwości wyróżnić można między innymi wpływ na poprawę apetytu, czy smakowitość paszy. Odznaczają się pozytywnym wpływem na przemianę materii, działają przeciwzapalnie i przeciwbiegunkowo. Tymianek, kminek, centuria pospolita czy rdest ptasi to tylko nieliczne przykłady ziół stosowanych w dawkach pokarmowych.

Tymianek wykazuje liczne właściwości antyseptyczne, przeciwbólowe, przeciwskurczowe. Stosowany jest również przy problemach z górnymi i dolnymi drogami oddechowymi.

Kminek odznacza się działaniem mlekopędnym, przeciwdziała kolkom, działa rozkurczowo na żołądek oraz jelita. Podawany może być na różne sposoby.

Przeciwzapalnie i wzmacniająco na organizm konia działa centuria pospolita. Silne działanie moczopędne można uzyskać podając rdest ptasi. Ponadto może być stosowany przeciwzapalnie oraz przy problemach płucnych. Dodatek suszonych ziół wynosi około 0,2-4% w mieszance.

Len jako roślina zielna odznacza się wysoką zawartością tłuszczu i białka. Zawartość tłuszczu (około 38%) jest jednak istotniejsza, gdyż wpływa on bardzo pozytywnie na lśniącą sierść. Siemię lniane stosowane jest przede wszystkim w żywieniu koni chorych, rekonwalescentów, źrebiąt i młodzieży. Znane jest przede wszystkim z działania dietetycznego, czy wpływającego na wygląd i kondycję zwierzęcia. Substancje śluzowe w nim zawarte mają bardzo dobry wpływ w razie problemów z przewodem pokarmowym . Tworzona jest warstwa ochronna na ścianach żołądka czy jelit, dzięki czemu stany zapalne i podrażnienia przebiegają zdecydowanie łagodniej.

U klaczy karmiących siemię lniane wpływa bardzo dobrze na wydzielanie mleka. Podczas przechowywania należy pamiętać, że zawiera ono składniki antyodżywcze takie jak glikozydy cyjanogenne – linamaryna. W wilgotnym środowisku przekształca się ona w kwas pruski, którego trujące właściwości są powszechnie znane. Niezalecane jest podawanie siemienia lnianego surowego. Gotowanie przeciwdziała uwalnianiu cyjanowodoru w przewodzie pokarmowym czym zmniejsza jego szkodliwe właściwości. Rozpatrując dobroczynny wpływ siemienia lnianego nie można zapomnieć, że rozgotowane może być składnikiem meszu. Dobroczynne właściwości meszu zauważa się właściwie u koni wszystkich grup wiekowych czy typów użytkowania. Charakteryzuje się wysokimi walorami smakowymi i odżywczymi. Przepisów na przyrządzenie meszu jest wiele. Przykładowa porcja dla jednego konia wygląda następująco: 200 g siemienia gotować przez około 10-15 minut (pojawienie się śluzu, rozgotowane nasiona). Następnie należy dodać owies (około 2 kg), otręby pszenne (1 kg) i wszystko razem wymieszać. Przed podaniem należy go ostudzić. Powinien jednak być zadawany na ciepło ponieważ śluz szybko krzepnie i konie niechętnie go zjadają. Warto zaznaczyć, że mieszanki z lnem powinny być uzupełniane w witaminę B6, gdyż linatyna znajdująca się w lnie działa niejako antagonistycznie do właśnie witaminy B6.

Dodatek oleju lnianego również jest dosyć istotny. To źródło energii dla koni sportowych czy dobroczynny wpływ na poprawę prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego. Poprawia także stan kopyt, sierści czy skóry.

Konserwanty pomagają w hamowaniu lub zmniejszaniu niesprzyjających procesów wywoływanych przez mikroorganizmy. Dzięki nim zostaje zmniejszony rozwój bakterii i pleśni.

Dzięki detoksykantom wszystkie substancje toksyczne powstałe w paszach mogą zostać unieczynnione. Obecność glinokrzemianów (nietrawionych) sprawia, że wiązane są toksyczne metabolity i później są wydalone. Bentonit jako przykład glinokrzemianów stosowany jest dosyć powszechnie w mieszankach dla koni. Charakteryzuje się właściwościami sorpcyjnymi jak również bardzo dobrze wpływa na układ pokarmowy.

Dodatki aromatyczno-smakowe są substancjami poprawiającymi smak i zapach paszy, która często jest niesmaczna, a odznacza się odpowiednimi właściwościami odżywczymi. Melasa może być świetnym przykładem dodatku smakowego. Powstaje z buraków cukrowych, dzięki czemu jest bardzo słodka (50% sacharozy, czyli cukru). Ma ciemną, wodnistą konsystencję. Suche pasze mogą być nią polane, konie chętniej będą jeść gdyż bardzo lubią melasę. Konie robocze mogą otrzymywać około 1 kg/100 kg masy ciała, zbyt duże ilości melasy mogą wywoływać ochwat.

Na zakończenie…

Obecnie na rynku pojawia się coraz więcej gotowych dodatków paszowych. W gąszczu różnych nazw (często nic nam nie mówiących) należy odróżnić to co rzeczywiście może przyczynić się do poprawy wyglądu czy zdrowotności konia od zbędnych dodatków. Może więc warto czasami zainwestować swój czas i energię na przygotowanie własnej mikstury, która okaże się przydatna.

Skomentuj

Proszę zalogować się jedną z tych metod aby dodawać swoje komentarze:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Connecting to %s